|
|
 |
Artyku造 » ~ Archiwum » [6/118] Cukier krzepi |
Trudno mi zrozumie skd u Polak籀w taka mio do cukru. Tytu tego felietonu jest hasem reklamowym jakie przed wojn wymyli pisarz Melchior Wakowicz. Jak wic wida kochalimy jako nar籀d ten sodki produkt od lat. Cukier stanowi te髒 substytut pienidza. Pacono nim za wiele towar籀w w czasie wojny. To wtedy ranga cukru jako towaru do wymiany barterowej wzrosa. Cukier jako towar ma kilka zalet po pierwsze jak pisa Wankowicz- krzepi, po drugie dobrze si przechowuje, po trzecie atwo mo髒na go wymieni na co innego. Tych zalet mo髒na namno髒y o wiele wicej, myl jednak 髒e te zacytowane wystarcz. Nie dziw wic, 髒e problem cukru co jaki czas porusza polskie spoeczestwo.
Po raz pierwszy zetknem si z tym problemem w 1968 roku. Miaem 12 lat i niewiele jeszcze rozumiaem z tego co si dziao. Wyjanili mi to rodzice i dziadkowie. Pewnej sierpniowej nocy obudzi mnie spory haas na drodze przy kt籀rej sta dom dziadk籀w. Wyleciaem z domu i zobaczyem kolumn samochod籀w w tym tych cigncych na lawetach czogi. Jak si okazao wojskowa kolumna zmierzajca z „pomoc” dla zbuntowanej Czechosowacji wybraa sobie tras przez wiosk gdzie mieszkali dziadkowie. Stao si tak z powodu maego wypadku. Ot籀髒 na drodze pomidzy Dynowem a Grabownic jeden z czog籀w spad z lawety i zatarasowa drog. Kolumn skierowano wic objazdem przez War i Izdebki. Zapyta kto jaki ma to zwizek z cukrem. Okazao si, 髒e miao i to du髒y. Rano babcia, kt籀ra wybraa si na zakupy do le髒cego w pobli髒u sklepu GS, niewiele przyniosa. Okazao si, 髒e ludzie wykupili praktycznie wszystko. Rzecz jasna w pierwszej kolejnoci cukier, s籀l, mk, marmolad, papierosy. We wsi rozesza si plotka, 髒e zanosi si na wojn wic trzeba szykowa zapasy. Wojny nie byo i zrobione zapasy zaczy si psu, no bo mk lubi mole, papierosy i zapaki wilgotniej, tak髒e inne produkty atwo si psuj, ale nie cukier, jemu przechowywanie w suchym miejscu wcale nie przeszkadza.
Dwa lata p籀驕niej do wadzy doszed w Polsce Edward Gierek. Pretekstem do usunicia poprzednika Wadysawa Gomuki bya zmiana niekt籀rych cen. Jak gosia plotka mia te髒 podro髒ec cukier. Niekt籀rzy zaczli wic robi zapasy. Jedna z naszych ustrzyckich ssiadek zgromadzia 50 kg tego cennego towaru, ale i tak przelicytowaa j pracownica Urzdu Miasta, kt籀ra podobno zgromadzia ponad 300. Niestety obie panie miay wyjtkowego pecha. Gierek by przypodoba si narodowi cofn planowane podwy髒ki, a cukier nawet stania z 12 na 10,50 z. Tak wic sporo os籀b zamiast z interesem 髒ycia pozostao z du髒ym sodkim problemem do rozwizania.
Ci kt籀rym zapasy wystarczyy do 1976 roku mogli m籀wi o sukcesie. Pastwo kierowane przez towarzyszy Gierka i Jaroszewicza zaczo robi bokami. By spacyfikowa konkurent籀w Gierek doprowadzi do podziau kraju na 49 wojew籀dztw, tak wic jeli ju髒 nie towar籀w konsumpcyjnych nam przybyo to przybyo przynajmniej wojew籀dztw. Zreszt wczeniej politycy rozwijali produkcj lokomotyw, wagon籀w, statk籀w, hut po to by ten sprzt m籀g wytwarza wicej stali, kt籀ra wykorzystana miaa by do budowy kolejnych hut, statk籀w lokomotyw i tak wkoo Macieju.
Niestety nie przybywao towar籀w spo髒ywczych w tym cukru. Wprowadzono wic now walut czyli tzw. bony zmienione niebawem w kartki. Za bony mo髒na byo kupi tylko i wycznie cukier, na kartki prawie wszystko. Tak wic na kilka lat cukier zn籀w sta si cennym dobrem, szczeg籀lnie 髒e do szybko pojawili si spece zmieniajcy go w jeszcze lepsze dobro czyli samogon.
Transformacja ustrojowa, a p籀驕niej wstpienie do UE wymusio na nas szereg zmian. Jedn z nich byo administracyjne ograniczenie produkcji cukru. No i stao si. Wiadomo o zaamaniu produkcji trzciny cukrowej w Australii spowodowaa lawin zakup籀w w kraju a tym samych niekontrolowany wzrost cen nawet do 6,5 za kilo. Co dziwne w ssiednich krajach ceny wzrosy nieznacznie. Jedynie w przygranicznych sklepach u Niemc籀w Polacy ruszyli lawinowo kupowa to dobro co podnioso cen do 3 z za kg i spowodowao chwilow reglamentacj, czyli ograniczenie sprzeda髒y cukru dla Polak籀w.
Jak wic wida dla cukru gotowi jestemy na wszystko. A tymczasem naukowcy twierdz jednoznacznie i髒 cukier w czystej postaci to „biaa mier”. Zreszt ile髒 mo髒na go zje miesicznie przez miesic, g籀ra kilogram. Tak wic wracamy do punktu wyjcia. Cukier dro髒eje bo wikszo z nas robi zapasy, pytanie tylko po co. No c籀髒 nasza mio do cukru nie maleje i dla zrobienie zapas籀w gotowi jestemy na wiele wyrzecze nawet kosztem zdrowia. Miejmy jedynie nadziej, 髒e sami ponownie nie wprowadzimy sobie cukrowych bon籀w.
Wiesaw Stebnicki
|
 |
|
[6/118] Cukier krzepi |
|
|
